اتا-انام ناماز وقۋىما قارسى. نە ىستەسەم بولادى؟
سۇراق: مەن ناماز باستاعىم كەلەدى. ٴبىراق اتا-انام ناماز وقۋىما قارسى. وسى ورايدا مەن نە ىستەسەم بولادى؟ اتا-انامنىڭ رازىلىعىن، ياعني، رۇقساتىن الىپ وقىعانىم دۇرىس پا، نەمەسە اتا-انانىڭ رۇقساتىن الماي-اق تا وقي بەرۋگە بولا ما؟ وتىنەمىن جاۋاپ بەرىڭىزدەرشى. جاۋاپ كۇتەمىن.

جاۋاپ: ناماز اللا تاعالانىڭ مۇسىلمان پەندەسىنە كوپتەگەن اياتتار[1] مەن حاديستەر[2] ارقىلى پارىز ەتىپ مىندەتتەگەن بەس پارىزىنىڭ ٴبىرى ٴارى نەگىزگىسى ەكەندىگىن ٴاربىر مۇسىلمان بالاسى جاقسى بىلەدى.

وسىعان وراي، باليعات جاسقا تولعان ٴاربىر مۇسىلمان بەس ۋاقىت ناماز وقۋى قاجەت. ال، ەندى بۇل ماسەلەدە اتا-انانىڭ قارسىلىعى ۇكىمدى وزگەرتپەيدى. اتا-انانىڭ رۇقساتىن الماي ناماز وقۋ كۇنا ەمەس. ارينە، اتا-انانىڭ رازىلىعىمەن بولسا نۇر ۇستىنە نۇر بولار ەدى.

اللا تاعالا بۇل تۇرعىدا:

«ادام بالاسىنا اتا-اناسىنا جاقسىلىق قىلۋدى نۇسقادىق. ەگەر ەكەۋى ساعان بىلمەگەن نارسەڭدى ماعان ورتاق قوسۋىڭا تىراسسا، وندا ول ەكەۋىنە باعىنبا. قايتار جەرىڭ مەن جاق. سول ۋاقىتتا سەندەرگە نە ىستەگەندەرىڭدى تۇسىندىرەمىن».[3]

وسى اياتقا سۇيەنە وتىرىپ عالىمدار ٴبىر اۋىزدان: ەگەر دە اتا-انا اللاعا سەرىك قوسۋعا جانە پارىز امالداردىڭ ٴبىرىن ورىنداماۋعا بۇيىرسا وندا ولارعا موينسۇنباۋ كەرەكتىگىن العا تارتقان. يمام ٴتيرميزيدىڭ ريۋاياتىنا قاراعاندا بۇل ايات ساعد يبن ٴابي ۋققاس جايىندا تۇسكەن ەكەن.

بۇل ارداقتى ساحابانىڭ اناسى ٴابۋ سۋفياننىڭ قىزى ەدى. حازىرەتى ساعد يبن ٴابۋ ۋاققاس (ر.ا.) يسلام ٴدىنىن ەڭ العاش قابىلداعانداردىڭ قاتارىندا بولاتىن. ول كىسى (ر.ا.) اناسىنا دەگەن زور قۇرمەتىمەن جانە جاقسىلىق جاساۋىمەن كەڭىنەن تانىمال ەدى. اناسى وزىنە دەگەن سونشالىق قۇرمەتى مەن سۇيىسپەنشىلىگىن جاقسى بىلگەندىكتەن ٴبىر كۇنى وعان:

«جاڭادان شىققان بۇل قانداي ٴدىن؟! اللاعا انت ەتەمىن! مەن بۇگىننەن باستاپ وسى دىننەن شىققانىڭا دەيىن اۋزىما ٴنار المايمىن. ەگەر دە مەن وسىلاي ٴولىپ كەتەر بولسام، ساعان:

«ەي، اناسىن ولتىرگەن ادام!» دەيتىن بولادى، - دەيدى.

بۇدان كەيىن اناسى قىرىق كۇن اۋزىنا ٴبىر ٴتۇيىر نارسە المايدى. سودان نە كەرەك، بالاسى اناسىنا بارىپ: 

«ۋا، اناشىم! ٴسىزدىڭ ٴجۇز دانا جانىڭىز بولا تۇرىپ، بۇلاردىڭ ٴبارىن بىرتىندەپ وسىلايشا بەرسەڭىز دە مەن كىرگەن حاق دىنىمنەن شىقپايمىن. قالاساڭىز ىشىپ-جەۋدى باستاڭىز، قالاساڭىز جالعاستىرا بەرىڭىز، ەرىك وزىڭىزدە»، دەيدى.

وسىدان كەيىن بارىپ اناسىنىڭ بالاسىنان ٴۇمىتى ٴۇزىلىپ، ىشىپ-جەۋدى جالعاستىرعان ەكەن.[4]

بۇل ورايدا مىنا ٴبىر نارسەنى ەسكەرگەن ٴجون. قازىرگى تاڭدا اتا-انالاردىڭ بالالارىن مەشىتكە بارۋدان، ناماز وقۋدان وسىلاي تىيۋى، يسلامنان بەزىنگەندىكتەن، دىنگە دەگەن جامان ويدان ەمەس، مۇمكىن، بۇگىنگى كۇندەگى ٴتۇرلى دەسترۋكتيۆتى ٴدىني اعىمداردىڭ جەتەگىندە كەتىپ قالا ما؟ دەگەن قاۋىپتەن بولسا كەرەك.

سوندىقتان دا، سىزگە بۇل ماسەلەنى اتا-اناڭىزعا كوركەم مامىلەمەن، جىلى سوزبەن ايتىپ تۇسىندىرۋگە نەمەسە وڭىرىڭىزدەگى ٴدىن قىزمەتكەرلەرىمەن سويلەستىرىپ، اقىلداسۋعا كەڭەس بەرەمىز.

باقىتجان وتكەلبايەۆ


[1] تاۋبە سۇرەسى، 103-ايات; باقارا سۇرەسى، 238-ايات; نيسا سۇرەسى، 103-ايات; ٴبايينا سۇرەسى، 5-ايات; حاج سۇرەسى، 78-ايات.
[2] بۇحاري، يمان بابى 1،2; مۋسليم، يمان بابى 19-22.
[3] "انكابۋت" سۇرەسى، 8-ايات.
[4] ينب كاسير ٴتاپسىرى.

date20.01.2017readCount4375categoryنامازprintباسىپ شىعارۋ