ۋاقىتشا نەكەلەسۋگە رۇقسات پا؟
Уақытша некелесуге рұқсат па?

شاريعات زاڭى بويىنشا ەكى جاستىڭ ۋاقىتشا نەكە قييۋلارىنا تىيىم سالىنادى. نەكەنى ەشقاشان ۋاقىتپەن شەكتەۋگە بولمايدى. ۋاقىتشا نەكەلەسۋ دەگەنىمىز «ناكاحۋ مۋتعا» قازاقشا ماعىناسى – ۋاقىتشا راقاتتانۋ ٴۇشىن قيىلاتىن نەكە دەگەندى بىلدىرەدى. «ناكاحۋ مۋتعاعا» يسلامنىڭ العاشقى جىلدارىندا رۇقسات ەتىلگەن. ٴبىراق «ناكاحۋ مۋتعا» حايبار سوعىسى بولعان جىلى حارام ەتىلدى دە مەككە قالاسى مۇسىلمانداردىڭ قولىنا وتكەندە رۇقسات ەتىلدى. "حاججاتۋل ۋيداع» پايعامبارىمىزدىڭ (س.ع.س.) سوڭعى قاجىلىعىندا وسى «ناكاحۋ مۋتعا» ٴبىرجولا حارام ەتىلدى.

وسى جايىندا يمام شافيعي: «وسى «ناكاحۋ مۋتعا» سياقتى حارام ەتىلىپ، سوسىن رۇقسات ەتىلىپ، سوسىن ٴبىرجولا حارام ەتىلگەن باسقا نارسەنى بىلمەيمىن»،–دەگەن. («مۋعني مۋحتاج» كىتابىندا 3 ت. 142 بەت).

«ناكاحۋ مۋتعانىڭ حارام ەكەنىنە بىرنەشە دالەلدەر كەلتىرەيىك.

يمام بۇحاري مەن يمام مۇسىلىمدە ٴالي (ر.ا.) ايتادى: «پايعامبارىمىز (س.ع.س.) ناكاحۋ مۋتعا مەن ەسەكتىڭ ەتىن جەۋگە حايبار (سوعىسى) ۋاقىتىندا تىيىم سالدى».

ما رواه البخاري و مسلم عن علي رضي الله عنه \ ان رسول الله صلي الله عليه وسلم نهي عن نكاح المتعة و عن لحوم الحمر الاهلية زمن خيبر

سۋبرات ٴال جاھني پايعامبارىمىزبەن (س.ع.س.) بىرگە مەككەنى مۇشىرىكتەردەن ازات ەتكەن ۋاقىتتا بىرگە بولعاندا پايعامبارىمىز (س.ع.س. ) بىلاي دەگەن: «ۋا حالايىق، مەن «ناكاحۋ مۋتعاعا» رۇقسات بەرگەن ەدىم، ەندى اللاھ تاعالا ونى قيامەت كۇنىنە دەيىن حارام ەتتى...».

عن سبرة الجهني \ انه كان مع النبي صلي الله عليه وسلم فقال \ يا ايها الناس اني كنت اذنت لكم في الاستمتاع من النساء و ان الله قد حرم ذلك الي يوم القيامة

قازىرگى تاڭدا نامازحان جاستار وسى نەكە ماسەلەسىن تەرەڭ بىلمەگەندىكتەن «ناكاحۋ مۋتعاعا» ياعني ۋاقىتشا ۇيلەنۋگە بوي الدىرىپ جاتادى . وسى ۋاقىتشا ۇيلەنۋگە «زيۋاجۋ – اتتاحليل» دە جاتادى. «زيۋاجۋ – اتتاحليل» دەگەنىمىز مىسالى كۇيەۋى ايەلىنە ٴۇش تالاق بەرگەن بولسا، ايەلى كۇيەۋىنە قايتىپ ورالۋ ٴۇشىن باسقا ٴبىر ەرمەن نەكەلەسۋى كەرەك. سوندىقتان كۇيەۋى ٴبىر اداممەن بىلاي كەلىسەدى: «مەنىڭ ايەلىممەن نەكەلەسۋى تە، سوسىن قايتا تالاق ەت» دەيدى. بۇل ۋاقىتشا ۇيلەنۋ. شاريعات مۇنى حارام ەتىپ، تىيىم سالعان.

كۇيەۋى ٴۇش تالاق بەرگەن ايەل جارىنا قايتا ورالۋى ٴۇشىن باسقا بىرەۋمەن نەكە قييۋى كەرەك دەگەندى دۇرىس ٴتۇسىنۋ كەرەك. ايەل باسقا ەرمەن نەكەلەسكەندە ۋاقىتشا نەكە قييۋ نيەتىمەن ەمەس، ياعني ٴبىرىنشى كۇيەۋىنە قايتۋ نيەتىمەن نەكەسىن قييۋعا بولمايدى. كەرىسىنشە ونىڭ نيەتى بىر-بىرىمەن ٴومىر بويى بىرگە تۇرۋ جانە ەرلى – زايىپتىلىق ومىرلەرىن بىرگە وتكىزۋ جانە ٴۇي بولىپ بالا ٴسۇيۋ سياقتى ماقساتتارى بولۋ قاجەت. دەمەك ەرلى-زايىپتىلاردىڭ اراسىندا قانداي سەزىم مەن ماقساتتار بولسا ولاردىڭ دا اراسىندا سونداي بولۋى قاجەت. ەگەر ايەل وسى ەكىنشى كۇيەۋىمەن قاندايدا ٴبىر سەبەپتەرمەن اجىراسىپ جاتسا عانا ٴبىرىنشى كۇيەۋىنە تۇرمىسقا شىعۋىنا بولادى. جوعارىداعى ٴسوز وسى ماعىنانى بىلدىرەدى.

ال ٴۇش تالاق بەرىلگەن ايەل سول كۇيەۋىمەن قايتا نەكەلەسۋ نيەتىمەن ەكىنشى ٴبىر ەرمەن نەكەلەسسە، وندا نەكە ۋاقىتشا نەكە بولىپ سانالادى. مۇنداي نيەتپەن ۇيلەنگەندەرگە پايعامبارىمىز ( س.ع.س ) لاعىنەت ايتقان.

يبن ماسعۋد (ر.ا.) ايتادى: «پايعامبارىمىز (س.ع.س ) مۋحالليلگە جانە مۋحاللال لاھۋگە لاعىنەت ايتتى». ( بۇل ٴحاديستى يمام احماد، نيسايي، تيرميزي ريۋايات ەتكەن).

عن ابن مسعود رضي الله عنه \ لعن رسول الله صلي الله عليه وسلم المحلل و المحلل له

حاديسكە تۇسىنىك: مۋحالليل دەگەنىمىز- اجىراسقان ايەلدىڭ ەكىنشى كۇيەۋى. سول ەكىنشى كۇيەۋىنىڭ ايەلمەن نەكە قييۋداعى ماقساتى، ول ايەلمەن نەكەلەسىپ سوسىن قايتا اجىراسۋ. ويتكەنى ٴبىرىنشى كۇيەۋى قايتا نەكە قيىپ ايەلدىككە الۋ ٴۇشىن. ولاردىڭ اراسىندا وسىنداي كەلىسىم بولادى.

مۋحاللال ٴلاھۋ دەگەنىمىز - ايەلدىڭ ٴبىرىنشى كۇيەۋى. ياعني ول ايەلىنە ٴۇش تالاق بەرگەندىكتەن ول ايەلىن وزىنە قايتارىپ الا المايدى: سوندىقتان كۇيەۋى نەمەسە ايەلى باسقا ٴبىر ەرمەن كەلىسەدى: «مەنىڭ ايەلىممەن ۇيلەن دە سوسىن قايتا اجىراس» دەيدى.

بەلگىلى ساحابا ومار يبن حاتتاب ( ر.ا.): «ٴمۋحالليلدى دە جانە مۋحاللال ٴلاھۋدى دە تاسپەن اتىپ جازالار ەدىم»،– دەگەن. ال، ابدۋللاھتان يبن ومار (ر.ا.) مۇنى ويناستىق دەپ باعالاعان. ( يبن مۋنزير، يبن ابي شايبا، ابدۋ- راززاق).

عن عمر رضي الله عنه قال \ لا اوتي بمحلل و لا محلل له الا رجمتهما فسئل ابنه عن ذلك فقال \ كلاهما زان

مۇسىلمان ايەلدىڭ مۇسىلمان ەمەس ەرگە تۇرمىسقا شىعۋ ۇكىمى.
مۇسىلمان ايەلدىڭ نەكەسى دۇرىس بولۋى ٴۇشىن مىندەتتى تۇردە مۇسىلمان ەر كىسىگە عانا تۇرمىسقا شىعۋى ٴتيىس. مۇسىلمان ايەلدىڭ باسقا ٴدىن وكىلىنە تۇرمىسقا شىعۋىنا شاريعات تيىم سالعان. . وعان دالەل قۇران كارىمنىڭ «باقارا» سۇرەسىنىڭ 221- ٴشى اياتىندا: «...جانە يمان كەلتىرگەنگە دەيىن مۇشىرىك ەرگە ٴمۇمىن ايەلدەردى ۇيلەندىرمەڭدەر».

قال تعالي \ و لا تنكحوا المشركين حتي يؤمنوا

«مۋمتاھينا» سۇرەسىنىڭ 10- شى اياتىندا: «ٴاي مۇمىندەر، سەندەرگە ٴمۇمىن مۋھاجير ايەلدەر كەلسە، ولاردى سىناڭدار. ولاردىڭ يماندارىن اللاھ جاقسى بىلەدى. سوندا ەگەر ولاردىڭ ٴمۇمىن ايەل ەكەندىگىن بىلسەڭدەر، وندا ولاردى كاپىرلەرگە قايتارماڭدار. بۇل ايەلدەر، ولارعا حالال ەمەس، ولار دا بۇلارعا حالال ەمەس».

قال تعالي \ يا ايها الذين امنوا اذا جاءكم المؤمنات مهاجرات فامتحنوهن الله اعلم بايمانهن فان علمتموهن مؤمنات فلا ترجعوهن الي الكفار لا هن حل لهم و لا هم يحلون لهن

وسى جوعارىدا كەلگەن ەكى اياتتا دا اللاھ تاعالا مۇسىلمان ايەلدىڭ كاپىر ەرگە تۇرمىسقا شىعۋىنا تيىم سالادى. ونىڭ سەبەبىن اللاھ تاعالا «باقارا» سۇرەسىنىڭ ٴ221-شى اياتىندا بايان ەتەدى: «ولار (مۇشىرىكتەر) توزاققا شاقىرادى دا، اللاھ ٴوز ۇيعارۋىمەن ٴجانناتقا شاقىرادى. سونداي-اق ادامدار ۇگىت السىن دەپ، اياتتارىن بايان ەتەدى».

قال تعالي \ اولئك يدعون الي النار و الله يدعو الي الجنة و المغفرة باذنه و يبين اياته للناس لعلهم يتذكرون

مۇسىلمان ايەل كاپىر ەرگە تۇرمىسقا شىقسا، كۇيەۋى ۇستەمدىك جاساپ ونى يماننان الىستاتۋعا ىقپال جاساۋى مۇمكىن. سوندىقتان اللاھ تاعالا مۇسىلمان ايەلدىڭ كاپىر ەرگە تۇرمىسقا شىعۋىنا تيىم سالعان.

muftyat.kz

ەرجان قاجى مالعاجى ۇلى
date04.04.2013readCount5125printباسىپ شىعارۋ