قايعى كەلسە، قارسى تۇر!

باسىڭىزعا تۇسكەن قيىندىقتاردىڭ دا ٴسىز ٴۇشىن ۇلكەن پايداسى بار ەكەنىن بىلەسىز بە؟

حازىرەتى  ومار بىلاي دەيدى: «بىردە پايعامبارىمىزدىڭ (س.ع.س.) قۇزىرىنا حاۋازين تايپاسىنان قولعا تۇسكەن تۇتقىندار اكەلىندى. تۇتقىندار اراسىندا ەمىزۋلى ٴبىر ايەل بار ەدى. ول ايەل بالاسىن جوعالتىپ العان ەكەن. ايەل ومىراۋىنا تولعان ٴسۇتىن تۇتقىندار اراسىنداعى ەمىزۋلى بالالارعا بەرىپ جاتادى. كەنەت ايەل تۇتقىندار اراسىنان ٴوز بالاسىن تاۋىپ العاندا، بالاسىن باۋىرىنا قىسىپ، قۇشاقتاپ، ايمالاپ، ەمىزە باستايدى. ايەلدىڭ  بالاسىنا دەگەن ماحابباتىن كورگەن پايعامبارىمىز (س.ع.س.) بىزگە: «اناۋ ايەل بالاسىن وتقا تاستايدى دەپ ويلايسىڭدار ما؟» - دەپ سۇرادى. ٴبىز:  «جوق، وڭايلىقپەن بالاسىن وتقا تاستامايدى»، - دەپ جاۋاپ بەرگەنىمىزدە پايعامبارىمىز (س.ع.س.): «اللا تاعالا دا قۇلدارىنا مىنا ايەلدىڭ بالاسىنا دەگەن ماحاببات پەن مەيىرىمىنەن دە ارتىق مەيىرىمدى ٴارى جۇمساق»، - دەپ جاۋاپ قاتتى.[1]

اللانىڭ ٴوز قۇلدارىنا دەگەن مەيىرىمى مەن راقىمى شەكسىز.  جانە ول مەيىرىم مەن راقىم تەك بىزدەرگە بەرىلگەن جاقسىلىقتار، يگىلىكتەر، ريزىقتار مەن ناسىبىمىزبەن عانا ولشەنىپ قويمايدى. قۇلدارىنا جىبەرىلگەن سىناقتار مەن قيىندىقتاردا دا جاراتۋشىمىزدىڭ بىزدەرگە دەگەن شەكسىز ماحابباتى مەن مەيىرىمى جاتىر. ايتپەسە: «اللا تاعالا ٴبىر ق ۇلىنا جاقسىلىق قالاسا، كۇنالارىنىڭ جازاسىن وسى دۇنيەدە بەرەدى. جاماندىق قالاسا، كۇنالارىنىڭ جازاسىن قيامەتكە قالدىرادى»[2]، - دەگەن ٴسوزىن اللا ەلشىسى (س.ع.س.) بەكەر ايتپاسا كەرەك.   جانە اللا تاعالا قۇراندا: «ٴبىز سەندەردى ازداعان قاۋىپ-قاتەرمەن، اشتىقپەن جانە مال-مۇلىكتەرىڭنەن، (جاقىن) جاندارىڭنان، ونىمدەرىڭنەن ايىرۋ ارقىلى سىنايمىز. سابىر ەتۋشىلەردى سۇيىنشىلە، سولار ٴبىر قايعى جەتكەندە: «اقيقاتىندا، ٴبىز اللانىكىمىز ٴارى البەتتە، ٴبىز وعان قايتۋشىمىز» دەيدى. مىنە، سولارعا ولاردىڭ راببىسىنان يگىلىك پەن مەيىرىم بار. ٴارى ولار – تۋرا جولمەن جۇرۋشىلەر»[3]، - دەگەن.

ارداقتى پايعامبارىمىز (س.ع.س.): «ٴمۇمىننىڭ جاعدايى قانداي عاجاپ! شىن مانىندە ونىڭ ٴاربىر جاي-كۇيى ٴوزى ٴۇشىن قايىرلى بولماق، بۇل – ودان وزگەگە بۇيىرماعان باقىت. ول قانداي دا ٴبىر قۋانىشقا بولەنسە، بىردەن شۇكىر ەتەدى. مۇنىسى ٴوزى ٴۇشىن قايىرلى بولادى. ال باسىنا ٴبىر قيىندىق كەلسە، سابىرلىلىق تانىتادى. تۇبىندە مۇنىسى دا، ٴوزى ٴۇشىن قايىرلى بولادى»، - دەگەن[4].

 «ەگەر اللا تاعالا ٴقايسىبىر ق ۇلىن سۇيەتىن بولسا، ول وعان سىناق جىبەرەدى.  جانە كىم وعان (سىناققا) سابىر ەتسە، اللانىڭ رازىلىعىنا كەنەلەدى، ال كىمدە-كىم شاعىمدانار بولسا، اللانىڭ قاھارىنا ۇشىرايدى»[5].  وزگە ٴبىر حاديستە بىلاي دەپ كەلەدى: «راسىندا، ساۋاپتىڭ ولشەمى سىناقتىڭ اۋىرلىعىنا سايكەس بولادى، جانە اقيقاتىندا، ەگەر اللا قانداي دا ٴبىر قاۋىمدى سۇيسە، ولارعا سىناق (قايعى، قيىندىق) جىبەرەدى. كىم وعان (سىناققا) سابىر ەتسە، اللانىڭ رازىلىعىنا كەنەلەدى، ال كىمدە-كىم شاعىمدانار بولسا، اللانىڭ قاھارىنا ۇشىرايدى»[6].

كەيدە، ادام بالاسىنىڭ ٴوز قاتەلىكتەرىن تۇزەۋىنە، ويلانىپ، تاۋبەسىنە كەلۋى ٴۇشىن، اناعۇرلىم سەزىنەرلىكتەي، ناتيجەلى شارالار قولدانۋعا تۋرا كەلەدى. اللا تاعالا قۇراننىڭ «زۋحرۋف» سۇرەسىنىڭ 48-اياتىندا: «...بالكىم رايدان قايتار دەپ ازاپقا ۇشىراتتىق»، - دەيدى. كوبىنەسە، سول قيىندىقتار مەن اۋىرتپالىقتار ٴومىردىڭ ٴمانىن ٴتۇسىنۋ، باردى باعالاپ، شۇكىر ەتۋ ٴۇشىن جىبەرىلەدى. جاندۇنيەڭىزدى، ٴومىرىڭىزدى تەلەگەي تەڭىزدەي ۇلكەن وزگەرىسكە الىپ كەلەتىن دە وسى سىناقتار. وسىلايشا اللا  بىزدەرگە ۇلكەن جانە كىشى سىناقتار جىبەرە وتىرىپ ٴتۇرلى كۇنالاردان جانە ونىڭ قاتەرلى زارداپتارىنان ساقتايدى. اللانىڭ مەيىرىمى دە وسى! پايعامبارىمىز (س.ع.س.) ايتقانداي: «اللا كىمگە جاقسىلىق قالاسا، وعان سىناقتار (قيىندىقتار) جىبەرەدى»[7].

اللا تاعالانىڭ ٴبىلىمى  شەكسىز جانە بارلىق نارسەنى قامتيدى. «باقارا» سۇرەسىنىڭ  216-اياتىندا: «...ٴبىر جەك كورگەن نارسەلەرىڭنىڭ سەندەر ٴۇشىن قايىرلى بولۋى مۇمكىن. جانە جاقسى كورگەن نارسەلەرىڭنىڭ سەندەرگە جامان بولۋى دا مۇمكىن. اللا (ت.) بىلەدى، سەندەر بىلمەيسىڭدەر» دەگەن.  باسىمىزعا تۇسكەن سىناقتار بىزدەر ٴۇشىن جوعالتۋ ٴارى  قاسىرەت بولسا دا، ۋاقىتى كەلگەندە وسى سىناقتاردىڭ ٴبىزدىڭ بۇرىنعىدان دا جاقسى نارسەلەرگە قول جەتكىزۋىمىزگە جول اشاتىن جاڭا مۇمكىندىك ەكەنىن ٴتۇسىنىپ جاتامىز. وسىدان كەلىپ، سابىرلى بولماساڭ جەڭىسكە جەتە المايسىڭ، جوعالتپاساڭ باردىڭ ٴقادىرىن بىلمەيسىڭ، باسىڭا قيىندىق تۇسپەسە باقىتتى كۇندەرىڭە شۇكىر ەتە المايسىڭ دەگەن قورىتىندى شىعادى.   

اتا-اناڭىزدان ايىرىلىپ قالدىڭىز با؟ پايعامبارىمىز مۇحاممەد تە (س.ع.س.) بالا كەزىندە اتا-اناسىنان ايىرىلعان. باۋىر ەتىڭىز بالاڭىز قايتىس بولدى ما؟ پايعامبارىمىز مۇحاممەدتىڭ دە (س.ع.س.) بالالارى كوز الدىندا قايتىس بولعان. اينالاڭىزداعى ادامداردان قيىندىق كوردىڭىز بە؟ پايعامبارىمىز مۇحاممەدتى دە (س.ع.س.) تۋىسى مەن ٴدىنسىز ادامدار  قورلاعان. وسىعان قاراماستان ول (س.ع.س.) ۇمىتسىزدىككە سالىنعان جوق. اللا تاعالا پايعامبارىمىز مۇحاممەدتىڭ (س.ع.س.) ابىرويى مەن داڭقىن ەكى دۇنيەدە دە ارداقتى ەتىپ قويدى. ٴسىز دە ەشقاشان جاسىماڭىز، ۇمىتسىزدىككە سالىنباڭىز، سەبەبى: «اللا تاعالا سابىر ەتۋشىلەردى جاقسى كورەدى»[8]  جانە «اللا كىمگە جاقسىلىق قالاسا، وعان سىناقتار (قيىندىقتار) جىبەرەدى»[9].

قايعى كەلسە، قارسى تۇرىپ،  سابىر قىلىڭىز! بۇل سىناق ماڭگى ەمەس، وتەر دە كەتەر. ويتكەنى ٴبىز دە ماڭگى ەمەسپىز!



[1] مۋسليم، بۋحاري.
[2] تيرميزي، يبن ٴماجا.
[3] «باقارا» سۇرەسى، 155-157-اياتتار.
[4] مۋسليم.
[5] مۋسليم.
[6] تيرميزي، يبن ٴماجا.
[7] بۋحاري.
[8] «ٴالي يمران» سۇرەسى، 146-ايات
[9] بۋحاري.

لاۋرا قاناتقىزى
date17.11.2017readCount1994printباسىپ شىعارۋ