نە ەكسەڭ، سونى وراسىڭ...

تاياۋدا اياۋلى اكەمىزدى سوڭعى ساپارعا شىعارىپ سالدىق. ٴوز وسيەتى بويىنشا كوپشىلىك بولىپ، تۋعان جەرىنە، انامىزدىڭ جانىنا اپارىپ جەرلەدىك. اكەم: "بالام، كۇن جىلى بولسا، وسيەتىمدى ورىندا.ال، قىس بولىپ، جول جابىلىپ قالسا، ٴولىم قاي جەردە بولسا، توپىراق سول جەردە، قينالماي، وسى الماتىعا قويا سال"، - دەيتىن. وسى ٴبىر وسيەتىن ورىنداپ ٴجۇرىپ، كوپ نارسەنىڭ كۋاسى بولدىم...

اللا تاعالا قۇراندا:

"سوندا كىم توزاڭنىڭ ٴتۇيىرىنىڭ سالماعىنداي جاقسىلىق ىستەگەن بولسا، ول ونى كورەدى. ال جانە كىم توزاڭنىڭ ٴتۇيىرىنىڭ سالماعىنداي جاماندىق ىستەسە، ونى كورەدى"[1]، - دەپ بۇيىرعان. اتام قازاق: "نە ەكسەڭ، سونى وراسىڭ"، - دەپ ايتقانداي، ىستەگەن ٴىسىمىزدىڭ جاقسىلىعى مەن جاماندىعىن ەكى دۇنيەدە دە كورەدى ەكەنبىز.

بىرىنشىدەن، كوپشىلىك اكەمدى جەرلەپ بولىپ، سوڭىنان قۇرانىن وقىپ، قايتقانشا قوزعالماي كۇتتى. كەزىندە توقسانىنشى جىلدارى اۋىلىمىزدا يمام بولىپ ٴجۇرىپ، وسىنداي جەرلەۋ راسىمىندە سوڭىنا قاراماي، قايتۋعا اسىققانداردى توقتاتىپ، تىرىسۋشى ەدىم... ال، ٴقازىر تارتىپپەن جەرلەيدى ەكەن.

ەكىنشىدەن، كەزىندە مارقۇم شىققان ۇيدەن جەرلەيتىن كۇنى مال سويعىزۋدى توقتاتقان ەدىك. ارينە، الىستان كەلگەنگە اسىن بەرىپ، ال جەرگىلىكتى حالىق زيرات باسىنان كەلىپ، ٴشايعا ارنالعان  داستارحانعا عانا دۇعا جاسايتىن. كەيىنىرەك، بۇل ٴۇردىس ٴبىراز جىل بۇزىلىپ، وسى ٴبىر جىلداي ۋاقىتتان بەرى بۇرىنعى تارتىپپەن ورىندالاتىن بولىپتى. راسىندا، كارى بولسىن، جاس بولسىن ٴولىمنىڭ اتى ٴولىم. كىم دايىن وتىرادى؟

پايعامبارىمىز (اللانىڭ سالاۋاتى مەن سالەمى وعان بولسىن) جاعفار (اللا ودان رازى بولسىن) ەسىمدى ساحاباسى دۇنيەدەن  وزعاندا: "جاعفاردىڭ ۇيىنە تاماق  اپارىپ بەرىڭدەر. ونىڭ وتباسىندا شۇعىلداناتىن ٴىس بولىپ قالدى"، - دەپ ايتىپ، قازا بولعان جانۇياعا كومەكتەسۋگە شاقىرعان ەكەن[2].

سوندىقتان، جەرلەۋ ٴراسىمى بارلىق جەردە ٴبىر تارتىپپەن ورىندالسا، نۇر ۇستىنە نۇر بولادى. ايتپەسە، قازاعا قايعىرىپ، دۇعادا بولعاننىڭ ورنىنا، جانازاعا سوياتىن مال ىزدەپ، سونىمەن شۇعىلدانۋدا بولادى. ال، شاريعاتتا كورسەتىلگەندەي، مارقۇمنىڭ دۇنيەسىنىڭ ۇشتەن ٴبىرى مولشەرىندە مارقۇمدى قويعان 3 كۇننەن  كەيىن، قاي ۋاقىتتا بولسىن ساداقا بەرسە، تىيىم سالمايدى.

ونىڭ ٴوزىن دە ىسىراپشىلدىققا بويۇسىنباي، قارىزدانباي بەرىلۋ كەرەك. وسى تارتىپپەن اكەمىزدى دە شىعارىپ سالدىق.

ۇشىنشىدەن، وسى ٴدىن جولىنا تۇسكەلى تالاي ادامنىڭ تۋىسىن سوڭعى ساپارعا شىعارىپ، قۇرانىن وقىپ ٴجۇرۋشى ەدىم... قاراپ وتىرسام، اكەمىزدى جەرلەگەندە  استانادان كەلگەن ٴسادۋاقاس قاري دوسىم جانازاسىن شىعارىپ، قۇرانىن دا باستان اياق ٴوزى وقىدى. اللا رازى بولسىن، قارەكەڭنىڭ كەلۋى تەك ٴبىزدىڭ جانۇيامىزعا عانا ەمەس، اۋدان حالقىنا دا ٴبىر قۋانىش بولدى.

جاراتقان يەمىز ەلىمىزدىڭ ٴار شاڭىراعىنان قاري شىعۋعا جازسىن!

وسىلايشا، اكەمىزدى جەرلەپ ٴجۇرىپ "قازا كوپپەن بولىسسە، ازايادى" دەگەن قاعيدانىڭ كۋاسى بولدىق. اللا اكەمىزدىڭ جاتقان جەرىن پەيىشتىڭ ٴبىر باقشاسى ەتسىن!


[1] «ٴزىلزالا» سۇرەسى، 7-8 - ايات

[2] تيرميزي: 998

date09.06.2017readCount3947printباسىپ شىعارۋ