Jûmaq mekenîne eşbîr pende âlî kîrmegen bolsa, ol qaşan jaratıladı?

Sûraq? Jûmaq mekenîne eşbîr pende âlî kîrmegen bolsa, ol qaşan jaratıladı?

Jauap: Mısır şaĥarındağı babamız Sûltan Beybarıs atındağı meşîttîñ hûtpa oqitın imamı, Âzĥarlıq ğalım Ĥişam âl-Kâmil Hamid «İ'lmut tauhid» kîtabında tömendegîdey anıqtama bergen:

«Jânnât – Alla Tağala Özîne moyınsûnğan pendelerî üşîn âzîrlep qoyğan mâñgîlîk rahat mekenî. Ondağı nığmetterdî adamnıñ aqılı elestete almaydı, onda köz körmegen, qûlaq estîmegen, jâne adamzattıñ qiyalına  kelmegen nığmetter bar. Sonday-aq, ol qazîr bar bolıp, jaratılıp qoyılğan».

Jânnât sözînîñ  tîldîk mağınası – jemîs ağaşı mol,   îşînde özender aqqan, ağaştarınıñ köptîgînen îşî körînbeytîn bau. Alayda, onı osı düniedegî baqşalarğa ûqsatuğa bolmaydı. Bûl turasında Ĥijri jıl sanağınıñ V-VI ğasırında ğûmır keşken İmam Maturidi mektebînîñ aqida salasınağı ğalımı Âz-Zaĥid Âbu İshaq as-Saffar âl-Buhari özînîñ «Tâlhisul âdillâti liqauağ'idit tauhid» (تَلْخِيصُ الْأَدِلَّةِ لِقَوَاعِدِ التَّوْحِيد) kîtabında bılay dedî:

«Âl-Jaĥmiya (aqidadan adasqan toptıñ atauı) jânnât pen tozaq âlî jaratılmadı qiyamet künî bîraq jaratıladı»,- dedî. Bîlîp qoy! jânnât pen tozaq jaratılıp qoyılğan. Alla Tağala Âl-İmran süresînîñ 133-şî ayatında jânnâttî sipattap: « أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ  – taqualar üşîn âzîrlendî» jâne tozaqtı Kâĥf süresînîñ 29-şı ayatında sipattap: «إِنَّا أَعْتَدْنَا لِلظَّالِمِينَ نَارًا – Rasında Bîz, zalımdar üşîn tozaq otın âzîrledîk»,-dedî. Sonday-aq, jânnâttî dünie tîrşîlîgîndegî bau-baqşalarmen salıstırıp tüsînuge bolmaydı. Öytkenî, Alla Tağala jânnâttî bûl düniedegî bau-baqşada joq bolğan sipattarmen sipattağan».

Âbu Ĥurayra (r.ğ.) riuayat etken hadiste: Payğambarımız (s.ğ.s.) aytadı: «Alla tağala: Îzgî qûldarım üşîn köz körmegen, qûlaq etîmegen jâne adam balasınıñ oyına kelmegen jaqsılıqtardı âzîrlep qoydım,-deydî». (Hadistî imam Bûhari, Muslim riuayat ettî). Bûnı qûptaytın Allanıñ kîtabında:

فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَّا أُخْفِيَ لَهُم مِّن قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزَاء بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ

«Eşbîr jan îstegen amaldarı üşîn qaytarım sıy retînde özderî közayım bolatın qanday quanıştıñ jasırılğanın bîlmeydî»,  (Sâjde süresî, 17 ayat).

Payğambarımız (s.ğ.s.): ayttı: «Jânnâttağı sadaqtıñ kölemîndey orın, bükîl dünieden artıq». (İmam Bûhari,Muslim riuayat ettî).

 

Nûrlan Ramazanov

Respublikalıq «Âzîret Sûltan» meşîtînîñ nayb imamı

date13.02.2018readCount1622categoryÂrtürlîprintBasıp şığaru