Âbâbil degenîmîz qanday qûs?
Assalaumağaleykum ua rahmatullahi ua barakatuh! «Fil» süresînde aytılatın Âbâbil qûsı turalı aytıp berseñîzder. Qazîrgî kezde ol qûstar bar ma? Qanday qûs degendey... 


Ua aleykum assalam ua rahmatulahi ua barakatuh!

Âbâbil qûstarı turalı Qûran Kârîmnîñ, özîñîz aytqanday, «Fil» süresînde aytıladı.  Sürede:

(Mûhammed (ğ.s.) Rabbıñnıñ pîl ielerîne ne îstegenîn körmedîñ be? (1)
Olardıñ aylakerlîkterîn bosqa jîbermedî me? ( 2)
Olarğa top-top qûs jîberdî. (3)
Qûstar olarğa balşıqtan jasalğan tastar atıp; (4)
Sonda olardı jelîngen topan târîzdî qıldı. (5)

Bûl jerdegî «toyron âbââbiil» degen sözdîñ audarması – top-top qûstar. Yağni, âbâbil degenîmîz qanday da bîr qûstıñ atı emes, «top-top qûstar» degen mağınanı bîldîrîp tûr.

Atalmış ayat jönînde imam Tabari öz tâpsîrînde: «Âbâbil» – top-top,  bîrînen soñ bîrî, jan-jaqtan kelgen» degen mağına bergen.

Al, Qûrandağı osı ayattıñ tüsuîne sebepker bolğan oqiğa Mûhammed (s.ğ.s) payğambarımız düniege keletîn jılı orın alğan bolatın.

İemen patşası Abraha âl-Aşram öz elînde qajılar kelu üşîn ğibadathana saldırdı. Bûnı estîgen Kinana taypasınan bîr adam salınğan ğimarattıñ esîkterîn nâjîspen bılğap ketedî. Aşuğa bulıqqan Abraha qasiettî Qağbanı qiratuğa ant îşîp, aşuğa mînedî. Küllî âskerîn jinap, tîptî, jorıqqa ülken pîlderîn de paydalanadı. Pîlden qorıqqan Mekke halqı tauğa qaşıp ketedî. Sol sâtte teñîz tarapınan top-top qûstar kelîp ekî ayağı men tûmsığına tîstegen balşıqtan jasalğan tastarmen Abrahanıñ âskerîn jamsatıp saladı. Osılayşa, qasiettî jerge qol sûqpaq bolğandardıñ jolı kesîlgen edî.

 

Qanat Qıdırmin
«Âzîret Sûltan» meşîtînîñ naib imamı

date19.12.2017readCount2529categoryÂrtürlîprintBasıp şığaru