Dârette «bismillâ» aytu şart pa?
Assalamu aleykum! Dâret alu barısında «bismillâ» aytu qanday amalğa jatadı. Dâret dûrıs boluı üşîn «bismillaĥir Rahmanir Rahim» dep aytu şart pa?

Ua aleykum assalam!

Âbu Ĥurayra (r.a.) riuayat etken hadiste: «Dâretî joqtıñ – namazı joq, al Alla atın aytpağannıñ – dâretî joq[1]», – delîngen. Sonday-aq, Âbu Sağid (r.a.) jetkîzgen hadiste de: «Alla esîmîn aytpağannıñ dâretî joq[2]», – dep aytılğan. Osı hadister negîzînde, Hanbali mazhabında dârette «bismillâ» dep aytu şart.

Al, hanafi mazhabı boyınşa dârette «bismillâ» aytu – sünnet. Bûğan negîz retînde, Âli bin Yahiya bin Hallad (r.a.) riuayat etken hadis keltîrîledî. Atalmış hadiste namazın dûrıs oqi almağan kîsîge Payğambarımız (s.ğ.s.): «Namazğa tûrsañ, Alla âmîr etkendey etîp dâret al[3]»,-deydî. Al, Qûrandağı dâret aluğa qatıstı ayatta «bismillâ» körsetîlmegen.

Joğarıdağı hadistîñ özîne keletîn bolsaq, «bismillâ» aytpau dârettîñ dûrıstığına kedergî emes, kemel bolmauına sebep retînde aytıluda. Öytkenî, osı mağınalas hadiste: «Meşîtke körşî adamnıñ tek meşîtte namazı dûrıs[4]», – delîngen. Bûl meşîtke körşî tûratın adamnıñ meşîtte namaz oquı abzal ekendîgîn körsetedî.

Demek, dârettî «bismillâmen» bastau – sünnet. Onıñ abzaldığı jayında: «Kîmde-kîm dâret alğanda Allanıñ esîmîn aytsa, denesî tûtastay tazaradı. Al, dâret alğanda Alla esîmîn aytpasa, tek juğan dene müşesî ğana tazaradı[5]», – degen hadis bar.


[1] Âbu Daud, Hakim

[2] İbn Maja, Bayĥaqi

[3] Âbu Daud, Tirmizi, İbn Maja, Nasai

[4] Daraqûtni, Hakim, Bayĥaqi

[5] Daraqûtni

Ruslan Kambarov
date04.10.2016readCount11991categoryĞûsıl-dâretprintBasıp şığaru