Menîñ eñ şınayı dosım

Ötken künî âleumettîk jelîde köp otıratın dosımnan: «Qanşa dosıñ bar?» – dep sûradım. Ol mağan: «Öte köp», – dep jauap berîp, ülken sandardı ayttı. Sodan keyîn mağan tañırqay qarap: «Sende de köp pe?» – dep sûradı. «Joq, – dep jauap berdîm men. – Mende sîzdegîdey köp dostarım joq. Bar joğı segîz ğana», – dedîm.

Ol sûrağıma alañdamastan bûrın sanay bastadım:

Menîñ alğaşqı ârî Ûlı dosım – Alla. Ol, tîptî, men ûyıqtağanda da menî baqılap tûradı. Odan eşnârse jasırın boluı mümkîn emes. Ol jazbastan bûrın basqa dostarımnıñ eşqaysısı qalamın qozğalta almaydı. Menîñ jaqsı îsterîmde jürek soğısımdı keñeytîp, men dûrıs jasamağan kezde, kökîregîmdî tarıltıp, bîldîrîp otıradı, köbînese sol arqılı dûrıs nemese qisıq jolda ekenîmdî tüsînemîn.

Kelesî ekî dosım – Kiraman men Katibin. Jaqsı-jamandıq, qayırım nemese ziyandıq jasasañız jasañız. Ğalım ûmıtadı, qalam ûmıtpaydı dep jazudı jalğastıra beredî.

Menîñ törtînşî «dosım» – şaytan. Ol – dostarımnıñ îşîndegî eñ qauîptîsî. Eşbîr îsî qayırlı bolmaydı. Aldap azğırıp, jamandı âdemî, ulı nârsenî ömîr suı etîp körsetedî. Tûzaqtarı örmekşî torına ûqsas âlsîz bolsa da, adamdardı aldap qoiuğa keremet mümkîndîgî bar.

Menîñ besînşî «dosım» – nâpsîm.Belî bügîlgen, künâsîz keyîptegî qayırşığa ûqsaydı. Aş köz, toyımdı bîlmeydî. Onıñ közderî ârqaşan toqtamay, jügîrîp bîrnârsenî îzdep tûradı. Ol bârîn «öz qûqım, menîkî» dep aytadı. Onıñ mıljıñ sözînen qûtılu mümkîn emes. Onı tek ğana aştıq arqılı târbieley alamın. Tîzgînîne ie bola almasam, jartastan qûlatıp: «Ây, mınağan obal boldı ğoy!» dep te aytpaydı. Şaytannan keyîngî eñ jaman «dosım» osı.

Kezektegî menîñ altınşı dosım – ırızdığım. Men âlî künge deyîn onıñ opasızdığın körmedîm, bîraq neden ekenîn bîlmeymîn, men onı ârdayım qûrmetsîz jâne kîşkentay etîp köremîn. Özgelerdîñ ırızdığı mağan tâttî jâne köp bolıp körînedî. Men ârdayım onıñ artınan erîp jüremîn, bîraq ol onı qabıldamaydı, joq, men senîñ artıñnan ereyîn dep qasarısadı.Kîm bîledî, mümkîn onıkî dûrıs şığar.

Bûl âzîl emes, menîñ jetînşî dosım –qiınşılıqtarım. Men tuğannan berî olar menî jalğız qaldırmadı. Keyde olar jelge ûqsaydı, sipap ğana ötedî, al köbînese arsız jolauşı siyaqtı otırğan jerînen tûrudı bîlmeydî. Olardıñ şıdamdarı zor, adamğa tınıştıq bermeydî. Bîreuî ornınan jaña tûrıp jatsa, basqası esîktî qağıp jatadı.

Tek qana dûrıs tüsîne alsam, mağan kelgen barlıq qiındıqtar ârdayım artınan jaqsı nârseler qaldıradı eken. Bîraq köbînese olar ketkennen keyîn ğana tüsînemîn, «âttegen-ay» dep qala beremîn, bîraq ol ketîp qalğan boladı. Bûl – menîñ şıdamsızdığımnıñ kesîrî.

Segîzînşî jâne eñ soñğı dosım – bûl ölîm. Kez kelgen uaqıtta menîmen bîrge jüretîn sözsîz sıltauı bar. Jol-kölîk oqiğaları, jürektîñ spazmı, tınıs jetîspeuşîlîgî, tabiği apattar, soğıs jâne terrorlıq aktîler, qarttar men aurular onıñ jiî qoldanılatın sıltauları bolıp tabıladı. Eger men onı ûmıtıp ketsem, ol menî ûmıtpaydı, jelkemde tûradı.

Bûlar menîñ barlıq dostarım. Şındığında, tağı bîreu bar. Menî ziratta qaldırğannan keyîn, özîmmen bîrge qalatın jaqsı amaldarım. «Bûl menîñ eñ şınayı dosım!»  dep aytsam, mağan renjîmeytîn şığarsız. Al, sîzdîñ eñ şınayı dosıñız kîm?

Quat Qabdolda
date06.04.2018readCount979printBasıp şığaru