Prostatit degen qanday auru?

Prostatit — quıq astı bezînîñ qabınuı — erkekterdîñ jınıs müşelerînîñ eñ jiî kezdesetîn auruı. Ürpî, quıq qabınğanda, ürpînî qûraldarmen zerttegende quıq bezîne mikrobtar enuî mümkîn. Baska jağdaylarda mikrobtar quıq astı bezîne organizmdegî îrîndeu oşaqtarınan (sızdauıq, baspa, gaymorit, pnevmoniya) gematogendîk jolmen ötedî. Quıq astı bezî sekretînîñ bakteritsidtîk qasietterî bar, sondıqtan bezdîñ qabınuı üşîn mikrobtar enumen qatar, vena stazı jâne sekrettîñ ûiuı sekîldî oğan jol beretîn faktorlar boluı tiîs. Bûlar dene qattı suınğanda, îş bîtelgende, masturbatsiya saldarınan, îşîmdîkke salınğanda, ûzaq uaqıt otırıp jûmıs îsteude (mısalı, avtomaşina jürgîzuşîlerde) payda boladı. Prostatittî köbîne stafilokokktar, streptokokktar, îşek tayaqşaları, trihomonadalar tuğızadı. Jedel jöne sozılmalı prostatit bolıp jîkteledî.

Jedel prostatit. Jedel prostatittîñ mınaday türlerî bar: kataraldı, follikulalı, parenhimalı, quıq astı bezînîñ abstsesî. Kataraldı prostatit quıq bezînîñ şığaru özekterîndegî kîlegeylî qabıqtıñ qabınuına baylanıstı. Eger qabınu protsesî örşîp bara jatsa, şığaru özekterînîñ îsînuî olardı qısıp, bez follikulalarında kîlegey-îrîñnîñ jinaluına, söytîp olardıñ îrîñdeuîne (follikulalı prostatit) sebepşî boladı. Parenhimalı prostatitte quıq bezînîñ köptegen bölîkterî îrîñdeu-qabınu protsesîne ûşıraydı. Prostatadağı bîrneşe ûsaq îrîñ bîr îrî tüyîrge bîrîkse, prostata abstsesî payda boladı. Abstsess tîk îşekke, quıqqa, şapqa, köbîne nesep jolına aşılıp, îrîñdî köbeytuî mümkîn.

Klinikalıq barısı men belgîlerî. Kataraldı prostatit kezînde kuıqastı bezî ûdayı bîrkelkî auıradı jâne tünde zâr şığaru jiîleydî. Quıq astı bezîn tîk îşek arqılı sausaqpen zertteude köbîne aytarlıqtay özgerîs bayqalmaydı. Quıq astı bezînîñ sekretînen köptegen leykotsitter jâne kîlegeylî îrîñ jîpşelerî tabıladı. Follikulalı prostatitte aurudıñ klinikalıq körînîsî ayqınıraq bayqaladı.

Nauqastar şaptıñ arası auıratının, ûyıp, jınıs müşesînîñ bası men artqı tesîkke qaray taralatının aytadı. Zâr şığaru jiîleydî, auıradı, keyde qinaydı. Dene qızuı 38-38,5°S-ge deyîn köterîledî. Quıqastı bezînîñ kölemî ûlğayadı, nığızdaladı, qisayadı, key jerî basqanda kenet auıradı. Quıq astı bezîn basqannan keyîn zârde köptegen îrîñ jîpşelerî payda bolıp, qûyılğan ıdıstıñ tübîne tez şögedî, al mikroskoppen qarağanda köptegen leykotsitter tabıladı.

Parenhimalı prostatitte îrîndî qabınu protsesînîñ klinikalıq körînîsî bayqaladı. Dene qızuı joğarılap (39-40°S), denesî qaltıraydı, jalpı âlsîzdîk, şölîrkeu bayqaladı, zâr şığarudı auîrsınadı, keybîr nauqastarda zâr toqtap qaladı. Quıq bezînîñ sekretînde leykotsitter köbeyîp, letsitin dönderî azayadı. Tîk îşek arqılı teqsergende bez ûlğayğan, şirıqqan, jiekterî bîlînbeydî, basqanda auıradı. Eger quıq astı bezînîñ abstsesî payda bolsa, onda fliuktatsiya uçaskesî bayqaladı. Quıq astı bezînîñ abstsesînde şapta, odan soñ tîk îşekte tamır soqqanday auru sezîledî. Al abstsess jarılsa — zârdîñ tüsî özgeredî, bîraq dene qızuı retteledî. Quıq astı bezînîñ abstsesî auır septikalıq auru retînde ötedî, der kezînde operatsiya jasalmasa, bakteriemiyalıq (endotoksikalıq) şok, urosepsis payda boladı.

Diagnoz qoiu. Âdette jedel prostatitke diagnoz qoiu qiındıq tuğızbaydı. Ol anamnezdîñ mağlûmattarına jâne nauqastıñ şağımdarına süyenedî (aralıqta, tîk îşektîñ auruı, zâr şığarudıñ qiındauı, ürpîden îrîñ şığuı, dene qızuınıñ 38-39°S-ge deyîn köterîluî, denenîñ qaltırauı). Kuıq astı bezîn sausaqpen basıp körgende onıñ ülğayğanı, îsîngenî, auıratını bayqaladı. Quıq astı bezînîñ sekretînen köptegen leykotsitter tabıladı, al letsitin dânderî azayğan. Jedel prostatit kezîndegî quıq astı bezîn zertteudî abaylap jürgîzu kerek, onı qattı basuğa jâne massaj jasauğa bolmaydı. Ultradıbıspen skanirleu arqılı quıq astı bezînîñ abstsesîn anıqtauğa boladı.

Differentsialdıq diagnostikası. Jedel prostatittî jedel tsistit pen uretritten ajırata bîlu kerek, öytkenî bül aurularda zâr şığaru jiî ârî auırsınu boladı. Alayda jedel prostatit zârdîñ şığuınıñ qiındauımen, îrîñnîñ intoksikatsiyasımen belgîlense jâne de palpatsiya kezînde quıqtübî bezînîñ ülğayğanı, îsînuî, auıratını bayqalsa, al jedel tsistit pen uretritte onday belgîler bolmaydı.

Jedel tsistitte leykotsituriya zârdîñ barlıq üş bölîgînen bayqalsa, jedel uretritte — negîzînen bîrînşî bölîkten bayqaladı, al jedel prostatitte üşînşî bölîkten tabıladı da, quıq astı bezîn basqanda küşeye tüsedî.

Emdeu. Jedel prostatitî bar nauqasqa tösekte jatu rejimî belgîlenedî, aŝı, tîtîrkendîretîn tağam îşuge bolmaydı. Âser etu spektrî keñ antibiotikterdî (ampitsillin, kanamitsin, gentamitsin sulfatı, amikatsin, tsefalosporin jâne t.b.) sulfanilamidtîk preparattarmen bîrge paydalanadı. Aurudı jâne zâr şığaru kezîndegî qinaludı basu üşîn itjidek, anestezin, promedol nemese pantopon qosılğan sveçalardı paydalanu ûsınıladı. Osınday maqsatta şaptı jılıtatın kompress türînde jılıtu protseduraların, grelka, otıratın ıstıq vanna (38-40°S), ıstıq mikroklizma (1 g antipirin nemese piramidon qosılğan, temperaturası 39-40°S 50 ml su) qoldanıladı. Îşektî üdayı bosatıp otıru üşîn îş jürgîzetîn dârîlerdî belgîleydî. Eger jedel prostatit quıq bezînîñ abstsesîne ûlassa, oprratsiya qajet boladı — abstsestî jaru kerek. Aldın ala juan inemen punktsiya jasau arqılı quıq astı bezînde îrîñ bar-joqtığına köz jetkîzedî. Quıq astı bezînîñ abstsesîne punktsiyanı ultradıbıspen baqılau arqılı jürgîzgen jön. Soñğı jıldarı prostata abstsesîn elektrorezektoskoptıñ jârdemîmen transuretralıq aşu âdîsî keñînen qoldanıluda.

Boljam. Qajettî emdeu der kezînde jürgîzîlgen bolsa, jedel prostatitte boljam âdette jaqsı bolıp şığadı. Alayda prostatit öte asqınıp ketse, antibakteriyalıq terapiya keş bastalsa, abstseske operatsiyadan keyîn jedel qabınu protsesî sozılmalı türge ötedî.

Sozılmalı prostatit. Bûl auru jedel prostatitgî der kezînde jâne jetkîlîktî emdemeudîñ saldarı bolıp tabıladı. Alayda sozılmalı prostatitköbîne bayau damidı. Sozılmalı prostatitte olardıñ özekterînîñ okkliuziyası saldarınan jâne quıq astı bezî sekretînîñ ûiuınan follikula jüyesînde ülğayğan kuıstar payda boladı. Sozılmalı prostatittîñ ûzaq ötuî quıq bezînîñ kölemîn kîşîreytetîn müşe sklerozına âkep soğuı mümkîn.

Klinikalıq ağımı jâne belgîlerî. Sozılmalı prostatitke tân şağımdar: aralıqta, segîzközde, tîk îşekte tûraqtı sırqırap auırsınu, ol sırtqı jınıs müşelerîne irrodiatsiya beredî jöne ürpîde erteñgî zârge şıqkan kezde ûnamsız sezîm, küyîp auırğanday belgî boladı. Keybîr nauqastarda nâjîs şığarğannan keyîn nemese zârge şığu soñında prostata sölînîñ bölînetînî bayqaladı (prostatoreya). Ûzaq bîr jerde qozğalmay otırğan kezde jambastağı venezdın qan aynalısınıñ îrkîluîne baylanıstı auırsınu küşeye tüsedî, ol jayau jüretîn bolsa auırsınu azayadı, basıladı. Bîrqatar sozılmalı prostatitî bar nauqastar jınıs qatınasınıñ büzılğanına şağım aytadı (erektsiyanıñ jetîspeuşîlîgî, eyakulyatsiyanıñ şapşandığı), osı belsîzdîk şağımdarına baylanıstı emdeu âdîsterîn jetîldîru ğılımi problema. Sonımen qatar, nauqastarda nevrasteniya, ûyqı qaşu, jûmıs qabîletînîñ kemuî bayqaladı. Tîk îşek arqılı zertteude quıq bezî belîkterînîñ ârkelkî jetîlgenîn, nığızdalğan uçaskelerdî (infiltratsiya), basqanda auıratının bayqauğa boladı.

Diagnoz qoiu. Sozılmalı prostatitke diagnoz qoiuda tîk îşek arqılı sausaqpen zertteudîñ jâne quıq astı bezînîñ sekretîn tekserudîñ şeşuşî mañızı bar. Odan leykotsitterdîn köp, letsitin dânderînîñ az ekenî jâne bakteriologiyalıq zertteudîñ oñ nâtijelerî sozılmalı prostatittîñ bar ekenîn dâleldeydî. Quıq astı bezînîñ sekretî men zârdî zertteudî mınaday shemamen jürgîzu kerek. 10-12 ml zârdî sterildî üş probirkağa aladı: bîrînşî ülesten zâr şığaru kezînde, ekînşî (yağni ortañğı) jâne üşînşî ülesten (quıq astı bezîne massaj jasaudan keyîn) zârdîñ tûnbasına mikroskopiya, zârdî bakteriya florasına egu jürgîzîp jâne üş probirkadağı zâr florasınıñ antibakteriyalık preparattarğa sezîmtaldığın zertteydî.

Zârdî bûlayşa zertteu qabınu protsesînîñ ornın (ürpî, quıq, büyrek, quıq astı bezî) anıqtauğa mümkîndîk beredî. Sonımen qatar, quıq astı bezîne massaj jasağan soñ zattıq şını betîne onıñ sekretînen bîr tamşı tamızıp, mikroskoppen qaraydı. Quıq astı bezîne ultradıbıstıq zertteu jürgîzu onıñ tkanînîñ tığızdığı ârtektî ekenîn, al skleroz kezînde — müşenîñ kîşîreygenîn, bîrqatar jağdaylarda quıqta zârdîñ qalatının körsetedî.

Differentsialdıq diagnostikası

Quık astı bezînîñ adenomasına ûştasatın sozılmalı prostatittî köbîne osı müşenîñ tuberkulezînen nemese rak auruınan ajıratu qiın. Mûnday jağdaylarda ultradıbıstıq skanirleu, kompiuterlîk tomografiya, quıq astı bezînîñ biopsiyası aytarlıqtay kömek körsete aladı.

Emdeu. Sozılmalı prostatitke emdeu jan-jaqtı jürgîzî-luî tiîs, ol jalpı şınıqtıratın jâne antibakteriyalıq terapiyadan, sonday-aq quıq astı bezîne jergîlîktî âser etuden türadı. İnfektsiyamen küresu üşîn âser etu spektrî keñ antibiotikterdî (ampitsillin, karbenitsillin, kanamitsin, gentamitsin, amikatsin, eritromitsin, tsefelosporin jâne t.s.s), himiyalıq antibakteriyalıq preparattardı (furagin, sulfadimetoksin, biseptol, 5-NOK nemese nitroksolin, nevigramon, gramurin, ftorhinolondar, palin) qoldanadı. İnfiltratsiya protsesterî tarauı üşîn jâne tırtıq-sklerozdıq özgerîsterdîñ damuın tejeu üşîn lidaza (terî astına tâulîgîne 0,1 gramnan), aloe ekstraktî (terî astına tâulîgîne I ml-den), şını târîzdî dene (terî astına töulîgîne 2 ml-den) qoldanu tiîmdî bolıp tabıladı. Bûl preparattardıñ terapiya kursınıñ ûzaqtığı — 10-20 kün. Quıq astı bezîndegî sozılmalı qabınu protsesîn asqındıru üşîn jâne odan keyîn oydağıday antibakteriyalıq emdeu üşîn bûlşıq et îşîne pirogenaldı 25 MPD-dan bastap bîrte-bîrte mölşerîn 100-150 MPD-ğa deyîn arttıra otırıp qoldanadı.

Dârîmen emdeudî jergîlîktî fizioterapiyalıq emdeumen (quıq bezîne massaj, otıratın ıstıq vanna, tüymedağı jâne antipirin qosılğan ıstıq mikroklizma, rektaldı diatermiya, balşıktı rektaldı tampondar men dambaldar) ûştastıru kerek. Balşıqpen emdeudî Atırau, Muyaldı, Jañaqorğan, Jeleznovodsk, Saki jâne basqa sanatoriy-kurorttarda emdeumen ûştastıru tiîmdî.

Nauqastarğa qimıldı rejimdî (qöp qimıldau), îşîmdîk pen aŝı tağam qosılmağan dietanı ûsınğan ûsınğan jön. Sozılmalı prestatittîñ emdeuî kürdelî, joğarıda atalğan emdeu âdîsterîn kezektestîre otırıp bîrneşe kurs ötkîzuden tûradı. Soñğı jıldarı sozılmalı prostatittîñ asqınğan türlerîne baylanıstı bolatın belsîzdîktî emdeuge bîzdîñ Ğılımi urologiya ortalığında ultradıbıspen ıqpal etudî jâne refleks terapiyası (ine şanşu, lazer akupunkturî) oydağıday qoldanıluda.

Ultradıbıstıq terapiya nerv ortalıqtarı men şetkî nervbûlşıq et tüzîndîlerînîñ fiziologiyalıq özgergîştîgîn arttıradı, parabioz oşaqtarın joyadı, joğarı dârejelî vegetativtî ortalıqtar organizmînîñ beyîmdelu-trofiktîk qızmetîn qalıpqa keltîredî, gipofiz-büyrek, simpato-adrenalin jüyesîne, qalqanşa jâne jınıs bezderînîñ qızmetîne qalıptastıruşı âser etedî, kateholaminder almasuın retteydî. Ultradıbıstıñ âserîmen neyroendokrindî retteludîñ transgipofizdî ğana emes, paragipofizdî jolı da belsendîlîgîn arttıradı. Bûl terapiya qabınuğa qarsı âser etedî, regeneratorlıq protsesterge jârdemdesedî.

İne şanşu — biologiyalıq belsendî nüktelerge (akupunktura nüktelerî) ine şanşu arqılı âser etu âdîsî. Akupunktura nüktelerîne ine refleks terapiyasının nemese basqa tîtîrkendîrgîşterdîñ fiziologiyalıq âser etu mehanizmî nerv jüyesînîñ âr türlî deñgeyînde özara âreket etumen baylanıstı, bûlar vistseraldıq jüyelerdîñ retteluîn qamtamasız etedî.

Emdeu ekî kezeñnen tûradı. Ârkaysısı 10-12 protseduranı qamtitın 1-3 kurstan tûratın bîrînşî kezende aurudıñ forması men satısına qaramastan, ûzaqtığı 60 minutqa deyîn jetetîn ine şanşu âdîsîn (tejeu âdîsî) qoldanadı. Bîrînşî kezennîñ maqsatı — jalpı şınıqtıru, nevrozdıq qabattardı ajıratu, tolıq jınıstıq tınıştıqtı qamtamasız etu. 1-2 kurstan tûratın ekînşî kezende erektsiya qızmetî tejelgen ñduqaetarda ûzaqtığı 5 minuttıq ine şanşu terapiyasın (qozdıruşı ödîs), al jalpı nüktelerde ûzaqtığı 60 minuttıq tejeu âdîsîn qoldanadı. Jınıs qızmetî asa qozğan tûsta tejeu âdîsîmen emdeu ekînşî kezende de saqtaladı. Protseduranı kün sayın nemese kün aralatıp jürgîzedî, kurstar aralığınıñ intervalı — 1-4 apta.

ikaz.info

date14.09.2017readCount10017printBasıp şığaru