Qûlaq kütîmge zâru

Qûlaq – estu müşesî. Anatomiyalıq qûrılımına qaray qûlaq sırtqı, ortañğı jâne îşkî bölîmderden tûradı.

Âdette, qûlaqtıñ sırtqı dıbıs jolınıñ bezderînen qûlıq bölînedî. Qûlıq şañ-tozañ men ziyandı mikrobtardı îşke ötkîzbey korğanıştıq kızmet atqaradı.Estu müşesînîñ qalıptı jûmıs îsteuî aldımen tazalıq saqtauğa baylanıstı. Ol üşîn qûlaqtı sabındap jılı sumen juıp tûru kerek. Estu müşesîne îşîmdîk öte ziyan.

Qattı dıbıs ta qûlaqtıñ jauı. Bîzdîñ qûlağımız 40-45 detsibel şamasındağı dıbıstardı qalıptı qabıldaydı. Sağatına 30-40 km jıldamdıqpen qozğalatın kölîk 55 detsibel şamasında, oyatqış qoñırau — 80 detsibel, mototsikl – 85 detsibel, rok-kontsert – 90 detsibel, îske qosılğan ûşaq qozğaltqışınıñ quatı 120 detsibel şamasında dıbıs şığaradı. Qorğanıs qûraldarınsız olardıñ janında bîraz tûrğannan soñ, qûlaqtıñ estîmey qaluı âbden mümkîn. Ûzaq uaqıt boyı âser etken jağdayda qarqını tömen (85 detsibelden kem) dıbıstar da qauîp töndîredî. Adam künî boyı qûlaqqappen jürse, estu qabîletî kürt naşarlaydı.

Qûlaqqaptı qûlaqtı saqtaytın qûralmen auıstırudı ûmıtpañız. Tığındılar kez-kelgen qattı dauıstan qorğaydı. Alayda qûlaqtı saqtau qûralı qışıp duıldauğa âkelîp soğuı mümkîn, bûl jayt dıbıs joldarı terîsînîñ tınıs aluınıñ bûzılğandığınıñ belgîsî.

Estu dârejesîn tekserîp tûrıñız. Şamamen alğanda adam qûlağına qolsağattıñ dauısı estîluî kerek. Bılay da baqıluğa boladı: bîreudî 6 metr qaşıqtıqtan söyletîp, onıñ sıbırlap aytqan sözderîn qaytalap körîñîz. Esti alsañız, jaqsı. Esti almasañız, dârîgerge qaralıñız.
Toqıma öndîrîsînîñ jûmıskerlerî, tegîsteuşîler, bûrğışılar otoralaringolog-dârîgerlerdîñ tûraqtı patsientî. Bûl olardıñ mamandıqtarınıñ erekşelîkterîne baylanıstı. Bîraq, qazîrgî tañda olardıñ qatarına oquşılar men studentterdîñ de qosılğandığın ökînîşpen aytuğa boladı. Qazîr jastar qûlaqqap arqılı muzıkanı köp tıñdaydı. Zertteuge süyensek, kün sayın bîr-tört sağat boyı üzîlîssîz âuen tıñdağan adamnıñ estu qabîletî tömendeydî eken, ol bîrte-bîrte kereñdîkke aparıp soğadı.

Jûqpalı aurular da estu qabîletîne özînşe âser etedî. Tûmau, parotit, qızılşa siyaqtı aurular qûlaqtıñ qabınuına soqtıradı. Qan joldarındağı auıtqular da öte qauîptî. Qan ûiuı saldarınan da adam kereñ boluı mümkîn.

Qattı şudan qûlaqqap-antifon kiîp nemese estu joldarınıñ pîşînîn qaytalaytın jâne qauîptî dıbıstardan senîmdî saqtaytın silikondı tığındar paydalanu kerek. Onday mümkîndîk bolmağan jağdayda maqtanı maylap, qûlaqtı tığındauğa boladı, bûl ağzanı joğarı detsibel âserînen saqtaydı.
Kölîkte muzıka tıñdauğa âues bolmağan jön. Tûmaulatıp jürgen bolsañız, pleyerdî müldem tıñdamağan abzal. Qan qısımı deñgeyîn baqılauda ûstañız.

date06.02.2017readCount3976printBasıp şığaru